Madeira is een vulkanisch eiland midden in de Atlantische Oceaan, op zo’n 900 kilometer van het Portugese vasteland en 500 kilometer van Afrika. Verwacht hier geen tropisch koraalrif: het onderwaterleven draait om zwarte lavarotsen, grotten en lavatunnels vol vis. Het water is koeler dan in de tropen (ongeveer 18 tot 24 °C), dus een wetsuit hoort erbij. Daar staat een unieke beloning tegenover: in het Garajau-reservaat snorkel en duik je met grote, nieuwsgierige tandbaarzen, en de natuurlijke lavazwembaden van Porto Moniz zijn een veilige, ondiepe instap voor beginners.
Bij DuikHuis kijken we naar een snorkelbestemming zoals een duiker dat doet: waar kom je makkelijk het water in, wat zie je echt, en waar moet je op letten. Madeira is eerlijk gezegd een sterkere duik- dan pure snorkelbestemming, maar voor wie van helder, levendig water houdt is het een aanrader. Voor een overzicht van alle topbestemmingen, zie onze gids met de mooiste duikplekken ter wereld.
De beste snorkelplekken op Madeira
De meeste shore-spots op Madeira zijn rotsachtig met kiezel; waterschoenen zijn vrijwel overal aan te raden. Dit zijn de plekken die de moeite waard zijn:
- Garajau Marine Reserve / Reis Magos (zuidkust, Caniço de Baixo) – het beschermde reservaat is sinds 1986 een beschermd gebied en de topspot van het eiland. Beroemd om de grote, bijna getemde tandbaarzen (mero), helder water en een rustige baai. Vanaf het strand (kiezelstrand en de steiger van Reis Magos) of per boot; geschikt van beginner tot gevorderd.
- Natuurlijke lavazwembaden Porto Moniz (noordkust) – door lava gevormde zeewaterbaden die voortdurend door de oceaan worden ververst. Veilig en ondiep, ideaal voor beginners en kinderen. Op een kalme dag zit er langs de rotsen buiten de baden meer leven, met lavatunnels. Het hoofdbad kost ongeveer €3, het Cachalote-bad (het “Aquarium”) is gratis. Vanaf het strand.
- Doca do Cavacas (Funchal, bij Praia Formosa) – natuurlijke zeewaterpoelen vlak bij Funchal met een makkelijke instap. Toegang ongeveer €6 inclusief douche, toilet en kleedruimte. Vanaf het strand, beginnersvriendelijk.
- Machico-baai (oostkust) – een beschut strand met geïmporteerd geel zand, dus een rustigere instap dan de meeste rotskusten. Geschikt voor beginners en kinderen; het onderwaterleven is hier wat minder spectaculair. Vanaf het strand.
- Caniçal / Baía d’Abra (oostpunt, bij Ponta de São Lourenço) – een vissersdorp en het startpunt van het schiereiland, met helder water. Kan winderig en golvend zijn. Vanaf het strand of per boot; meer iets voor gevorderden.
- Ponta de São Lourenço (oostpunt) – een kale vulkanische landtong die populair is voor boot-snorkeltours, maar blootgesteld aan deining. Per boot of vanaf het strand; voor gevorderden.
Ook Seixal / Ribeira da Janela aan de noordkust heeft een mooie lavakust met natuurlijke poelen, maar door de Atlantische deining alleen op kalme dagen. Verder weg ligt het natuurreservaat Desertas (ongeveer 25 km ten zuidoosten van Funchal), dat je alleen per gegidste boottour bezoekt; daar is een snorkelstop in beschermd water onderdeel van de tour.
Wanneer ga je en wat is de watertemperatuur?
Snorkelen en duiken kan op Madeira het hele jaar, maar reken op Atlantisch, koeler water: het jaarbereik ligt rond de 18 tot 24 °C. In de winter zakt het naar ongeveer 18 tot 19 °C, in de nazomer loopt het op tot zo’n 24 °C. September is vaak de warmste maand. Het zicht is in het hoogseizoen uitstekend (20 tot 40 meter, met uitschieters tot 40 meter en meer in juni-september) en zakt ’s winters naar 15 tot 20 meter.
| Periode | Watertemperatuur | Bijzonderheden |
|---|---|---|
| Winter (dec-feb) | ~18-19 °C | Koelst; zicht 15-20 m, soms storm/deining die spots sluit |
| Lente (apr) | ~20-22 °C | Loopt op; water wordt milder |
| Zomer (jul-sep) | ~22-24 °C | Warmst en kalmst; beste zicht (tot 40 m+) |
| Najaar (okt-nov) | Nog mild | Water houdt warmte vast; minder drukte, prima maanden |
Een wetsuit is aanbevolen. Voor snorkelen in de zomer en nazomer volstaat voor velen een shorty of 3 mm; ben je kougevoelig, kies dan 5 mm. Voor duiken is 5 mm het hele jaar standaard, en in de winter wordt 7 mm aangeraden. Is de branding te zwaar op de ene kust, rijd dan naar de andere kant van het eiland – daar is het vaak kalmer.
Wat zie je onder water?
Het decor is Atlantisch en rotsachtig, geen kleurrijk tropisch koraal. Wat je realistisch tegenkomt:
- Tandbaars / mero (dusky grouper) – het symbool van Garajau. Groot (de grootste exemplaren worden tot zo’n 60 kg gemeld), nieuwsgierig en door duikers bijna getemd. Dé attractie van het eiland.
- Zeebrasem, lipvis (wrasse), Atlantische papegaaivis en vlindervis – de vaste bewoners van de lavarotsen.
- Barracuda (in de zomer ook in scholen), makrelen en horsmakreel.
- Murenen, roggen en pijlstaartroggen, reuzenanemonen tussen de rotsen.
- Octopus en inktvis, krabben, zeesterren en zee-egels.
- Soms zeeschildpadden of dolfijnen, al zie je die vaker op aparte walvis- en dolfijn-boottours dan bij shore-snorkelen.
Bij Garajau worden eind zomer soms mobula- of duivelsroggen en oceanische manta’s gezien op een boottour, maar dat is afhankelijk van seizoen en geluk – geen garantie. De mediterrane monniksrob leeft bij de Desertas-eilanden, is kritiek bedreigd en beweegt vrij; reken daar dus niet op. En nogmaals eerlijk: tropisch koraalrif vind je hier niet – het gaat om zwarte vulkanische lavarotsen, grotten en lavatunnels.
Voor snorkelaars of voor duikers?
Snorkelaars beginnen het best bij de beschutte, ondiepe instappers: Garajau / Reis Magos voor de tamme tandbaarzen in een rustige baai, en de lavazwembaden van Porto Moniz, Doca do Cavacas of het zandstrand van Machico. Door het koudere water is een wetsuit ook bij snorkelen verstandig.
Duikers krijgen op Madeira het meeste te zien, want het eiland is een sterke duikbestemming. Het Garajau Nature Reserve beslaat zo’n 7 km kust met meerdere klassieke duikstekken vol groupers, barracuda en roggen. Er liggen bekende wrakken, zoals de Madeirense (een 70 meter lang vrachtschip dat in 2000 zonk bij Porto Santo) en de afgezonken corvette Afonso Cerqueira. Daarnaast zijn er grotten en lavatunnels langs de rotskust. Wil je leren duiken of je snorkelervaring uitbreiden? Een goed begin lees je in onze gids snorkelen voor beginners.
Praktisch: heen, kosten en veiligheid
- Heen vanuit Nederland: er zijn directe vluchten van Amsterdam (AMS) naar Funchal (FNC), met een reisduur van ongeveer 4 uur (controleer de actuele schema’s per reisdatum). Non-stop vliegen onder andere Transavia, TUI fly en easyJet vanaf Schiphol. Let op: vliegveld Funchal staat bekend om winderige landingen, waardoor vluchten bij storm kunnen omleiden.
- Kosten: de lavazwembaden zijn goedkoop – Porto Moniz ongeveer €3 (Cachalote gratis), Doca do Cavacas ongeveer €6. Boottours en duiken reken je apart. Toegangsprijzen kunnen wijzigen, dus check ze per seizoen.
- Garajau-reservaatregels: dit is een beschermd gebied. Verstoor, raak of voer het leven niet en neem niets mee; vissen is binnen het reservaat verboden. Vraag de exacte regels na bij je duikcentrum.
- Veiligheid: de Atlantische deining kan met wind snel omslaan, met het risico om op de rotsen geslagen te worden – in de winter is de stroming sterker en het water kouder. In- en uitstappen op de rotsige of kiezelige kust is het risicovolste moment, dus draag waterschoenen. Langs de rotsen zitten bovendien veel zee-egels met lange stekels. Snorkel op kalme dagen in beschutte baaien en is de branding te zwaar, wijk dan uit naar een andere kust of een andere dag.
Wat neem je mee om te snorkelen op Madeira?
Omdat veel plekken vanaf het strand zijn, neem je je eigen spullen makkelijk mee:
- Een wetsuit – bij het koudere Atlantische water het belangrijkste item. Een shorty of 3 mm volstaat in de zomer voor de meeste snorkelaars; kies 5 mm als je kougevoelig bent.
- Waterschoenen – vrijwel overal nodig vanwege de rotsige instap en de vele zee-egels langs de rotsen.
- Een goede snorkelset of los snorkelmasker dat goed afsluit – beslagvrij zicht maakt het verschil.
- Een onderwatercamera om de tandbaarzen van Garajau vast te leggen.
Conclusie
Madeira is geen tropische snorkelbestemming, en juist daarin schuilt de charme: helder Atlantisch water, vulkanische lavarotsen en de bijna tamme tandbaarzen van het Garajau-reservaat. Begin als snorkelaar bij Reis Magos of de lavazwembaden van Porto Moniz, ga in de nazomer (rond september) voor het warmste water en het beste zicht, en trek een wetsuit en waterschoenen aan. Op zoek naar meer bestemmingen? Bekijk onze gids met de mooiste duikplekken ter wereld.
Kun je op Madeira vanaf het strand snorkelen?
Ja. De toegankelijkste plekken zijn vanaf het strand of een steiger: Reis Magos in het Garajau-reservaat (kiezelstrand), het zandstrand van Machico en de natuurlijke lavazwembaden van Porto Moniz en Doca do Cavacas. Houd er rekening mee dat de meeste kust rotsachtig is, dus waterschoenen zijn vrijwel overal aan te raden.
Wat zijn de natuurlijke zwembaden van Porto Moniz?
Dat zijn door lava gevormde zeewaterbaden aan de noordkust, die voortdurend door de oceaan worden ververst. Ze zijn veilig en ondiep, ideaal voor beginners en kinderen. Het hoofdbad kost ongeveer €3, het Cachalote-bad (het “Aquarium”) is gratis. Op een kalme dag zit er langs de rotsen buiten de baden meer leven, met lavatunnels.
Wat is de beste reistijd om te snorkelen op Madeira?
Snorkelen kan het hele jaar, maar de nazomer is het fijnst: rond augustus tot oktober is het water het warmst (september piekt op ongeveer 24 °C) en het kalmst, met het beste zicht. Oktober en november zijn nog uitstekend en rustiger. In de winter is het water koeler (rond 18 °C) en kan deining spots sluiten.
Heb je een wetsuit nodig om op Madeira te snorkelen?
Een wetsuit is aanbevolen, want het Atlantische water is koeler dan in de tropen (ongeveer 18 tot 24 °C). Voor snorkelen in de zomer en nazomer volstaat voor velen een shorty of 3 mm; ben je kougevoelig, kies dan 5 mm. Voor duiken geldt 5 mm het hele jaar en 7 mm in de winter.
Wat zie je onder water op Madeira?
De ster is de tandbaars (mero / dusky grouper) van het Garajau-reservaat: groot, nieuwsgierig en bijna getemd. Verder zie je zeebrasem, lipvis, Atlantische papegaaivis, barracuda, murenen, roggen, octopus en zee-egels. Soms een zeeschildpad of dolfijn. Het decor is vulkanisch: zwarte lavarotsen, grotten en lavatunnels.
Is er koraal bij Madeira?
Nee, geen tropisch koraalrif. Madeira is een vulkanisch eiland in de Atlantische Oceaan, dus het onderwaterleven draait om zwarte lavarotsen, grotten en lavatunnels in plaats van kleurrijk koraal. Wie een tropische rifervaring verwacht komt bedrogen uit, maar de lavakust zit vol vis en leven.
Is snorkelen op Madeira gevaarlijk?
Het grootste risico is niet een gevaarlijk dier, maar de Atlantische omstandigheden. Deining kan met wind snel omslaan en je tegen de rotsen slaan, en de rotsige of kiezelige instap is het lastigste moment. Draag waterschoenen (ook tegen de zee-egels met lange stekels), snorkel op kalme dagen in beschutte baaien en wijk bij zware branding uit naar een andere kust of dag.
Wat kost een snorkeltrip naar Madeira?
De directe vlucht Amsterdam-Funchal duurt ongeveer 4 uur (prijzen sterk seizoensafhankelijk, controleer per reisdatum). Ter plekke zijn de lavazwembaden goedkoop: Porto Moniz ongeveer €3 (Cachalote gratis) en Doca do Cavacas ongeveer €6. Boottours en duiken reken je apart. Toegangsprijzen kunnen wijzigen, dus check ze per seizoen.
Tip voor wie net als wij vanaf het strand wil snorkelen zonder gedoe: het kiezelstrandje bij Reis Magos is een makkelijke instap en je zit zo in het reservaat. Niet voeren of aanraken trouwens, daar zijn ze daar streng op en terecht.